Iedereen wil besparen op z’n zorgverzekering. Maar is het verhogen van je eigen risico in 2026 nog steeds een slimme zet? Volgens de Vektis Zorgthermometer 2025 koos nog maar 12,4% van de Nederlanders voor een vrijwillig eigen risico. Dat is het laagste percentage in jaren.
Toch kan het in sommige gevallen nog steeds lonen. In dit artikel ontdek je wanneer dat zo is, en waarom dit waarschijnlijk het laatste jaar is dat het écht verschil maakt.
Wat verandert er in 2026 aan het eigen risico?
Het verplichte eigen risico blijft in 2026 gelijk: €385 per jaar. Dat bedrag is al sinds 2016 onveranderd. Daarnaast kun je nog kiezen voor een vrijwillig eigen risico van €100 tot €500 extra. Je betaalt dan dus maximaal €885 aan zorgkosten zelf, voordat je verzekeraar meebetaalt.
Meer weten over hoe het eigen risico werkt? Lees dan: Wat is het eigen risico?
Uit cijfers van Vektis blijkt:
- Slechts 12,4% van de verzekerden kiest nog voor een vrijwillig eigen risico.
- Van hen gaat ruim 75% direct voor het maximumbedrag van €885.
- Vooral jongeren en gezonde volwassenen durven het nog aan. Bekijk ook onze pagina over zorgverzekeringen voor studenten.
De trend is duidelijk: steeds minder mensen willen het risico lopen, ondanks dat de korting op de premie flink kan oplopen.
Wat levert het op in 2026?
Een hoger eigen risico betekent lagere maandlasten. Gemiddeld krijg je bij €500 extra risico €20 tot €25 korting per maand op je premie. Dat is ongeveer €250 per jaar.
| Type verzekering | Premie zonder extra risico | Premie met €500 extra risico | Besparing per jaar | Besparing (%) |
|---|---|---|---|---|
| Budgetpolis | €142 p.m. | €125 p.m. | ± €200 | 8% |
| Naturapolis | €157 p.m. | €140 p.m. | ± €210 | 8% |
| Combinatiepolis | €165 p.m. | €140 p.m. | ± €300 | 11% |
Maar let op: die besparing is alleen écht winst als je dat jaar weinig of geen zorgkosten maakt.
Wil je weten wat het betekent als je kiest voor het maximale risico per verzekeraar? Lees dan: zorgverzekering met €885 eigen risico.
Wanneer is een hoger eigen risico slim?
Een vrijwillig eigen risico past bij jou als je:
- zelden bij de huisarts of specialist komt;
- geen dure medicijnen gebruikt;
- een buffer hebt voor onverwachte kosten;
- liever elke maand minder betaalt.
Bijna de helft van de Nederlanders maakt het verplichte eigen risico niet volledig op (Vektis 2025). Voor die groep is het dus wél interessant: je betaalt minder premie, maar hebt een kleine kans dat je het bedrag ook echt moet ophoesten.
Wanneer beter niet doen?
Er zijn ook situaties waarin een hoger eigen risico onhandig of zelfs risicovol is. Denk aan als je:
- chronisch ziek bent of structureel zorg gebruikt;
- zwanger bent of een operatie verwacht;
- geen financiële buffer hebt.
Volgens Vektis maakt 48% van de verzekerden het verplichte risico van €385 volledig op. Als je ieder jaar onder die groep valt, levert extra risico je niets op, het kost je juist meer.
Wat verandert er in 2027: verlaging eigen risico gaat niet door
De eerder geplande verlaging van het eigen risico naar €165 per jaar gaat voorlopig niet door. Het demissionaire kabinet heeft het voorstel uitgesteld omdat er geen politieke meerderheid is om het plan uit te voeren. Hierdoor blijft het eigen risico ook in 2026 en 2027 €385 per jaar.
De verlaging was bedoeld om de financiële drempel voor zorggebruik te verlagen, maar is nu van tafel. Meer hierover lees je in ons actuele artikel: verlaging eigen risico zorgverzekering van tafel.
Wat betekent dit concreet?
- Het verplicht eigen risico blijft €385 per jaar.
- Er komt geen maximum van €50 per behandeling.
- De premie blijft afhankelijk van je zorgverzekeraar en gekozen dekking.
- Een hoger vrijwillig eigen risico kan nog steeds voordelig zijn als je weinig zorg gebruikt.
Dat betekent dat 2026 en 2027 zijn dus geen overgangsjaren meer. Het huidige systeem met €385 eigen risico blijft voorlopig ongewijzigd.
Veelgestelde vragen
1. Kan ik mijn vrijwillig eigen risico halverwege het jaar aanpassen?
Nee, dat kan alleen bij het afsluiten van je nieuwe zorgverzekering in november of december.
2. Waarom daalt het eigen risico in 2027 naar €165?
Dat is afgesproken in het hoofdlijnenakkoord om zorg toegankelijker te maken. Mensen moeten zonder drempel naar de dokter kunnen.
3. Wat gebeurt er als ik mijn eigen risico niet gebruik?
Dan profiteer je alleen van de lagere premie. Je krijgt het bedrag niet terug — het voordeel zit in de maandelijkse besparing.

